مطالب آموزشی

پیشگیری از بارداری (بوسیله IUD)

پیشگیری از بارداری  (بوسیله IUD)   

مطلب آموزشی پیشگیری از بارداری بوسیله آیودی

استفاده از روش‌ها و وسیله‌ها برای پیشگیری از بارداری از زمان‌های بسیار قدیم مورد استفاده قرار می گرفته است اما می توان گفت؛ روش‌های مؤثر و ایمن کنترل تولد تنها در قرن بیستم در دسترس همگان قرار گرفت.

به طور کلی دو شیوه برای جلوگیری از بارداری وجود دارد:

  1. شیوه دارویی مانند قرص تنسی، قرصال‌دی ، قرص‌های ضد بارداری فاقد استروژن، داروهای تزریقی پیشگیری از بارداری، کپسول‌های کاشتنی پیشگیری از بارداری، نورپلانت، اسپرم کش ها، چسب‌های ضد بارداری، حلقه‌های هورمونی، ضد بارداری ،اضطراری، مینی پیل (قرص شیر دهی).
  2. شیوه غیر دارویی مانند : نزدیکی منقطع،استفاده ازکاندوم،استفاده از آی‌یودی،حلقه‌های ضد بارداری،استفاده از دیافراگم، استفاده از کلاهک رحم، استفاده از اسفنج ضد بارداری، عمل وازکتومی،عمل توبکتومی، ایمپلنت لوله‌های رحم

 

یکی از شیوه های پیشگیری از بارداری برای بازه زمانی بین 3 تا 10 سال که در مطب تخصصی خانم دکتر مریم افقهی انجام می شود قراردادن یک وسیله پلاستیکی و مسی جنس کوچک T شکل به نام IUD   در رحم است. یکی از مزایای این روش، خاصیت برگشت پذیری سریع یا اصطلاحا   LARC   است که افراد می توانند با برداشتن آن (توسط پزشک) ، مجددا و سریع باردار شوند.

 

 انواع IUD :

دسته اول : آیودیهای هورمونی:

این نوع آیودی، با آزاد کردن هورمون  پروژستین در رحم از رسیدن اسپرم به تخمک جلوگیری می کند. چهار مارک مختلف IUD هورمونی وجود دارد:   میرنا (6 سال) ، کایلنا (5 سال) ، Liletta   ( 4 سال) ، Skyla (3 سال)  

دسته دوم : آیودیهای غیر هورمونی:

این نوع آیودی که با نام تجاری پاراگارد(ParaGard)  مشهور است؛  که با آسیب زدن به اسپرم از رسیدن آن به تخمک جلوگبری می کند. همچنین با ایجاد یک پاسخ ایمنی ، رشد تخمک های سالم را متوقف و تخمک هایی که رشد می کنند را از بین می برد. این نوع آیودی، بلافاصله شروع به کار می کند لذا در صورت لزوم برای پیشگیری از بارداری اضطراری، تجویز می گردد و تا 10 سال و احتمالاً بیشتر از بارداری، جلوگیری کند. بدین ترتیب، مزایای این دسته از آیودی ها را میتوان نداشتن هورمون ، پیشگیری از بارداری اضطراری و  ماندگاری بیشتر دانست.

همچنین این دسته از آیودیها برای زنانی که پریود دردناک یا آندومتریوز دارند و یا به مس یا بیماری ویلسون حساسیت دارند مناسب نمی باشد. 

 موارد منع استفاده :

ییشتر زنان می توانند از IUD استفاده کنند ، از جمله کسانی که HIV مثبت دارند لهذا  زنانی که بارداری خارج رحمی داشته اند و یا دارای دریچه های قلب مصنوعی هستند باید با پزشک متخصص مشورت کنند. 

در موارد زیر، استفاده از آن ممنوع می باشد :

  • زنان باردار یا مشکوک به بارداری (منجر به ایجاد مشکلات سلامتی برای زن و نوزاد  شده،  احتمال سقط جنین بیشتر و خطر حاملگی خارج رحمی نیز وجود خواهد داشت)
  • زنان دارای رحمهای غیرطبیعی
  • زنان دارای STI درمان نشده (بیماریهای جنسی درمان نشده sexually transmitted disease)
  • زنان دارای عفونت لگنی
  • زنان دارای مشکل در رحم یا دهانه رحم خود
  • زنان دارای خونریزی غیر قابل توضیح بین دوره های قاعدگی یا بعد از رابطه جنسی
  • زنان دارای نقص در سیستم ایمنی خود

مزایا و عوارض آیودی :

به طور کلی، آی یو دی ، مانند هر روش کنترل بارداری، مزایا و عوارضی که لازم است بانوانی که قصد استفاده از این شیوه پیشگیری را دارند، قبل از تصمیم گیری، با پزشک متخصص در مورد تاریخچه پزشکی خود و هرگونه برنامه در مورد بارداری آینده صحبت و بر اساس تشخیص صورت گرفته، عمل نمایند.

الف) مزایا:

  1. کاهش احتمال خطای انسانی: به محض وجود IUD توسط متخصص، فرد مجبور نیست نگران فراموش کردن قرص یا استفاده از کاندوم باشد.
  2. کارآیی بالا : میزان بارداری با این دستگاه ها از 0.9 تا 1.5 درصد متغیر است که بسیار پایین تر از نرخ سایر اشکال پیشگیری از بارداری است
  3. پیشگیری از بارداری طولانی مدت
  4. محافظت در برابر مسائل بهداشتی مرتبط با حاملگی: برای افرادی که شرایط سلامتی جدی دارند و بارداری برایشان خطرناک است ، آی یو دی می تواند نجات دهنده زندگی باشد.
  5. مقرون به صرفه بودن : نیاز به مراجعه مکرر به پزشک یا تکرار تجویز پزشک نیست . در نتیجه ، این گزینه برای بسیاری از افراد گزینه مقرون به صرفه است ، خصوصاً وقتی بیمه درمانی آن را پوشش می دهد.
  6. انعطاف پذیری: تا زمانی که امکان بارداری زن وجود نداشته باشد ، درج چرخه IUD می تواند در هر نقطه در طول چرخه ماهانه انجام شود. لازم نیست برای شروع یا پایان دوره منتظر بمانید. 
  7. عدم تداخل با رابطه جنسی
  8. عدم تأثیر بر شیردهی

  ب) عوارض جانبی:

  1. درد هنگام قرار دادن: افراد حرفه ای مراقبت های بهداشتی آی یو دی قرار دادن را می دانند. برخی از درد شدیدی را توصیف می کنند ، در حالی که برخی دیگر حداقل درد یا اصلاً دردی را گزارش نمی کنند. پزشک ماهر می تواند اغلب با درد کمتری این عمل انجام دهد. مصرف ایبوپروفن یا یک داروی ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAID) قبل از انجام این روش می تواند کمک کند.
  2. بیماری التهابی لگن (PID) :در تعداد کمی از افراد ،IUD می تواند رحم و دهانه رحم را تحریک کند و باعث ایجاد یک وضعیت دردناک به نام PID می شود. این خطر فقط برای گذاشتن بعد از ماه اول وجود دارد. 
  3. بیرون آمدن از رحم: در حدود 1 از 1000 نفر ، آی یو دی از رحمشان خارج می شود. این حرکت معمولاً هیچ عارضه ای ایجاد نمی کند ، اگرچه می تواند کارایی دستگاه را کاهش دهد. یک متخصص مراقبت های بهداشتی باید آی یو دی را که جابجا شده است ، خارج کند.
  4. عوارض حاملگی: بعید نیست که فردی هنگام استفاده از IUD باردار شود .
  5. اضافه وزن: جامعه پزشکی تحقیقات علمی کافی در این مورد انجام نداده اند که آیا آی یو دی ها باعث افزایش وزن می شوند یا خیر. مطالعات موجود نیز ارتباط روشنی بین استفاده از بارداری و افزایش وزن نشان نمی دهد. 
  6. عدم جلوگیری از بیماریهایی که از طریق جنسی منتقل می شوند

 توصیه ها :

الف) قبل از تصمیم گیری برای استفاده از روش IUD میبایست نکات زیر رعایت شود:

  • با انجام آزمایشهای لازم ، از سلامت جسمی خود مبنی بر عدم ابتلا به بیماریهای منع استفاده، مطمین شوند
  • در خصوص نوع آیودی مناسب، حسب تشخیص پزشک متخصص اقدام نمایند
  • بهترین زمان گذاشتن ، روزهای 2 الی 5 قاعدگی میباشد . این زمان برای مادرانی که زایمان انجام داده اند، بعد از 6 هفته از زایمان می باشد.

 

ب) بعد از قرار دادن آی یو دی ، توصیه می شود  مراقبت های لازم را برای اثر گذاری بیشتر آن انجام شود:

  • اولین معاینه را بعد از اتمام اولین پریودی
  • معاینه رحم و آی یو دی سه ماه بعد از جایگذاری آی یو دی را انجام.
  • معاینه یکسال بعد از کارگذاشتن آی یو دی.
  • استفاده از روش های دیگر جلوگیری از بارداری در ماه اول بعد از گذاشتن آی یو دی هورمونی
  • انجام تست پاپ اسمیرسالیانه (طبق روال همیشگی)

ج) اگر فردی با IUD هرکدام از علائم زیر را تجربه کرد ، باید به پزشک متخصص خود مراجعه کند:

  • احساس ضعف
  • گرفتگی شدید ، درد یا درد که با گذشت زمان بدتر می شود
  • کاهش قابل توجه خون یا خونریزی که کند می شود
  • علائم عفونت مانند تب ، لرز ، یا مشکل در تنفس
  • ترشحات غیر معمول واژن ، که ممکن است ضخیم ، خون آلود و یا بو باشد 

د) در موارد ذیل و با تشخیص پزشک متخصص،  آیودی میبایست از رحم خارج شود:

  1. پایان طول عمر مفید آیودی
  2. افزایش فشار خون
  3. بروز عارضه عفونت لگنی
  4. آندومتریت ( یک بیماری التهابی پوشش رحم است)
  5. سرطان آندومتر یا دهانه رحم
  6. یائسگی

برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانید فایل مطلب آموزشی پیشگیری از بارداری بوسیله آیودی       را بصورت رایگان دانلود نمایید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *